Drop Down MenusCSS Drop Down MenuPure CSS Dropdown Menu
Babalar Ve Oğulları Aidiyet / Adem Güneş (Kitap Özeti) Kızıma Adet Dönemini Nasıl Anlatmalıyım? Erken Ergenlik BİZ FARKLIYIZ

28 Ara 2014

4. Sunum: Alternatifler ve Çözümler / Raziye Nur Özköse













ALTERNATİF VE ÇÖZÜMLER


Karanlığa kızmak bize aydınlığı getirmez… Aydınlık için bir mum yakmalı, kendi çapımızda elimizden gelen gayreti göstermeliyiz.
Teknolojinin hayatımızdaki yerini, maddi ve manevi zararlarını ayrıntılarıyla  öğrendikten sonra, sonuç olarak bizim yapmamız gereken kısıma; alternatif ve çözümlere gelelim…
Öncelikle bizler müslüman anneler olarak, zorlu ve ciddi çaba gösterilmesi gereken bir göreve talip olduğumuzu bilelim. Çocuğu küçük yaşından itibaren bir ekranın karşısına bırakmak, her yaramazlık yaptığında, annenin işleri olduğunda eline telefon, tablet, bilgisayar vermek, gelişi güzel herşeyi açıp kontrolsüzce seyrettirmek, hayatımıza giren- sunulan teknolojiyi ayıklamadan, incelemeden kabul etmek, düşünmeden yapılan, kolaya kaçılan bir eylemdir. Bununla beraber, başlangıçta kolaya kaçılmış gibi görünse de, geri dönüşü veya düzeltilmesi imkansız bir sonuçla karşılaşılması kaçınılmazdır.
Tahrip ve tahrif olmuş tertemiz zihinler…
Bizler müslüman anneler olarak, teknolojiye sınırsızca kapımızı, gönlümüzü açmadığımız gibi, onu tamamıyla reddedip, hayatın her alanına girmesine gözümüzü kapatıp, olmayacak çözümler de sunmuyoruz.
Birazdan madde madde, ayrıntılı bir şekilde açıklamaya çalışacağım öneriler, yapılması imkansız hayattan kopuk, ütopik öneriler değil, kendi çocukluğumuzda, şu an bu devrin çocukları olan çocuklarımda, ya da başka kardeşlerimizin evlerinde ve çocuklarında uygulamaya çalıştığı uygulamalardan çıkarımlar olacaktır.
Çocuk eğitiminin her aşamasında olduğu gibi, bu çok önemli konuda da ilk ve en önemli görev, biz annelere düşüyor…
Projeksiyonu önce kendimize tutalım:
Bizim teknolojiyle olan bağımız, ilişkimiz ne durumda?
Çocuğumuza sınırlar koyar ve alternatif çözümler sunarken, bizler bunlara ne kadar uyuyoruz?
Anne ve babasını belli ölçülere riayet ederken gören ve kendisi de bu şekilde yönlendirilen çocuklardan güzel sonuçlar almak, elbette buna uymayanlara göre çok daha fazla olacaktır.
TELEVİZYON
Televizyon evine hiç girmemiş, doğduğundan itibaren onunla aynı havayı solumamış, onunla bir hayat algısı oluşmamış bir kimse olarak, yarım saatlik, bir saatlik bir televizyon beraberliğinde bile, hâlâ müslüman kardeşlerimin evinde bu aletin nasıl olabildiğine şaşırıyorum.
Televizyona şu ya da bu programlar gibi alternatifler sunmak zor.. Şu an çocuklar için sınırsız çizgi film, her an ve neredeyse her kanalda karşımıza çıkabilecek gayri ahlaki programlar, tüketici reklamlar ve her türlü olumsuzluğun içinden cımbızla bir şeyler çekmek imkansız gözüküyor.
Televizyonun alternatifi televizyonsuzluk…
Bununla beraber her türlü mücadelelerine rağmen, eşlerinin ısrarıyla evinde televizyon olan müslüman annelere önerimiz ise, çocuklar kesinlikle annelerini televizyon karşısında görmemeli. Daha anne karnından itibaren televizyonla hiçbir bağ kurmamalılar. Evde olan bir alet de olsa, annelerinin hiç yaklaşmadığı, sevmediği, asla onun karşısında vakit geçirmediğini bilip idrak etmeliler…
Çocukları cezbeden çok şey olsa da, sınırlar konulabilir, en zararsız olan çizgi filmler belli saatlerde izletilebilir. Çocuk, televizyonun içeriğinden ötürü sevilmeyecek bir alet olduğunu her durumda hissetmeli ve onun yerine konulacak daha güzel uğraşılarla televizyonu aramamalıdır.
BİLGİSAYAR-İNTERNET
Bilgisayar ve internet, çok yönlü kullanılması sebebiyle, televizyon olmayan evlerde de tercih edilir ya da farkında olmadan girer.
Sınırsız kullanıldığında zararı televizyonu da geçebilir. Fakat anne-baba, öncelikle kendileri daha sonra da çocuklarında belli ölçüleri uygularsa, zararlarından korunup, faydalı şekilde kullanabilirler…
Şimdi çocuklarımızın yaşlarına göre alternatiflerimize geçelim…
(0-4 yaş)​
-Anne karnından itibaren bebek, ses ve görüntülerden etkilenir. Bu dönemde korunmak tamamıyla anneye düşüyor.
-Kimilerine göre en az 2 yaş olmakla beraber, yapılabilirse 3 veya 4 yaşa kadar çocuklara kesinlikle hiç bir şey izlettirilmemeli.
-İslami çizgi filmler dahi bu yaş çocuklara anlamlandıramadıkları için alternatif olarak sunulmamalı.
-Anneye daha fazla çaba ve yorgunluk düşse de daha sonraki etkileri göz önüne alınarak elden geldiğince 0-4 yaş her tür ekrandan uzak tutulmalı. Evdeki abi ve ablanın bilgisayar izleme saati bu yaş grubunun uyku saatine denk getirilebilir. Veya uyanıksa anne bebekle birebir ilgilenerek onu ekrandan uzak tutar.
-0-4 yaşın ilgisini çekecek oyuncaklar, yazın park ve bahçeye bol bol çıkarmak, kışın evde beraber bir şeyler yapmak çocuğu oyalar ve geliştirir.
-Renkli kitaplar, boyama, kalem tutma, parmak boyası, oyun hamuru gibi etkinlikler hem çocuğu geliştirir, hem de anneyle beraber vakit geçirme her iki tarafa da mutluluk verir.
-Mutfakta plastik eşyalarla oynamasına izin vermek, minder ve yastıklardan ev yapmak, varsa abi ve ablalardan oyunlarına katılmasını istemek, az sayılı yap-bozlar, tahta ve büyük legolar çocukların güzel bir şekilde vakit geçirmesini sağlar.
(Okul öncesi 4-6 yaş ve ilkokul)
 -Anne-babasını televizyon, bilgisayar veya akıllı(!) telefon başında görmek yerine kitap okurken gören çocuklar, hiç zorlanmadan kitapla dostluk kurarlar. Kendi okuduğumuz kitapları da, çocuklarımıza okuduklarımızı da büyük bir istek ve zevkle okuduğumuzu hissettirmeli. Onlara ödül olarak kitap okumalıyız.
-Çocukları kitap fuarlarına, kitapçılara ve kütüphanelere götürmeli. Heyecanla kitap almalı, onlara seçtirmeli, en güzel hediyenin kitap olduğunu vurgulayarak arkadaşları için de beraber kitap almalı, kendilerine ait bir kitaplık yapmalı ve düzeninden onları sorumlu tutmalı.
-Boyama kitapları, renkli masal, hikâye kitapları, yaş ve ilgilerine göre çizgi romanlar, ilginç bilgiler, hayvanlar âlemi, yazı alıştırmaları, el becerisini geliştiren kitaplar, zeka geliştirici bulmaca kitapları ile dikkatleri çekilebilir, heveslendirilebilir. Bilgisayar sürekli gündeminde olmayan çocuklar, kitaplara, oyun ve oyuncaklara daha çok yönelir.
-Kendi adlarına gelen aylık bir veya birkaç çocuk dergisine abone olmalı, dergideki etkinlikler için teşvik etmeli.
-Pilli ve geliştirici olmayan oyuncaklar yerine, tahta, lego, yap-boz gibi uzun süre oynanacak, farklı oyunlar kurulabilecek oyuncaklar almalı, kimi zaman oyun kurmasına yardımcı olunmalı.
-Minderlerle evler yapılabilir; hayatın içinden olan, evcilik, doktorculuk, kitapçı, satıcılık, okul ve öğretmencilik gibi oyunlara yönlendirilebilir.
-Kardeşlerin yaşları yakınsa beraber bir çok oyun üretebilirler. Kardeş yoksa arkadaş ortamlarına daha çok önem verilmeli, uygun fırsatlarda güzel arkadaşlıklar kurmasına imkan sağlanmalı.
-Hayvanat bahçesi, akvaryum, piknik, park ve doğal ortamlarda imkân oldukça gezdirmeli, oyun oynaması sağlanmalı.
-Erkek çocuklar babalarıyla camiye gönderilmeli, küçüklükten itibaren cami sevgisi ve cami arkadaşlığı edindirilmeli.
-Evlerinde televizyon olmayan, çocuklarına aynı hassasiyetle belli ölçüde, belirli çizgi filmleri izleten ailelerle arkadaşlık kurmalı, çocukların ortak noktalarını vurgulamalı, yalnız olmadığını belirterek onları mutlu ve güçlü hissettirmeli.
-Kız ve erkek çocukların el becerileri, yetenekleri fark edilip, onlara yönlendirmeli. Resim, boyama, makas ile kesme ve yapıştırıcılı etkinlikler, güzel kartlar hazırlatma ve hediyeleşmeye teşvik etmeli.
-Yaşlarına uygun sorumluluk vermeli; yatak yapma, toplama, eşyalarını düzeltme, sofra kurma, bulaşık yıkama, çöp dökme, ekmek alma, kek-pasta yapma gibi.
-Küçüklükten itibaren vakti dolu dolu geçirme bilinci verilmeli. Çocuk anne-babayı boş ve vaktin kıymetini bilmez bir şekilde görmemeli.
-Ödev, oyun, kitap, dinlenme gibi çocuğun uğraşıları haricinde boş durduğu zamanlar, canı daha çok sıkılıp bilgisayara yönelebilir. Boş durduğu görüldüğünde hemen onun ilgisini çekecek şeylere yönlendirmeli.
-Yaşına uygun ‘takva yarışı’, ‘ahlak yarışı’, zeka kartları gibi, eğitici, öğretici grup oyunları alınmalı.
-Vaktimizi, işlerimizi elimizden geldiğince çocuklara göre ayarlamalı; onlar oyuna dalmışken işlerimizi bitirmeli. Elimize kitap alıp yanlarına oturunca kitap okuduklarını, bir şeyler yazdığımızda yazıya yöneldiklerini görebiliriz. Bilgisayar başına gittiğimizde ise bilgisayarı istediklerini…
-Çocukları Müslümanların bir araya geldiği farklı etkinliklere götürmeli; program, konferans, toplu piknik gibi…
-Eğitici bant tiyatroları ile çocuğun hayal dünyası, çocuk şarkıları ve marşlarla  işitsel ve duygusal yönünü geliştirmeli. Görsel olarak bir yere kilitlenmediği için daha çok şey yapabilir, kimi zaman marşlarla klip, bant tiyatrolarıyla tiyatro oynayabilir.
-Güzel şiirler, marşlar ezberlettirilip, kısa kısa skeçler hazırlayıp görev verilerek program hazırlaması sağlanmalı, akraba ve arkadaşlarına sunacak ortam hazırlamalı.
-Bilgisayar ve internetin maddi ve manevi zararları uygun bir şekilde anlatılmalı, güzel kullanıldığında nasıl faydalanabileceği açıklanmalı.
-Bilgisayarda oyun oynanacağı zaman, zeka geliştirici veya beceri geliştirici boyama, çizim gibi oyunlar tercih edilmeli ve mutlaka saat tutulmalı.
-Bilgisayardaki farklı programlarla kısa ve anlamlı yazılardan sunumlar hazırlatılabilir.
-Araştırma ödevlerinde, internete yönlendirmek yerine, kitap, ansiklopedi, kütüphane gibi çözümler sunmalı.
-Bilgisayarda çizgi film ve yaşına uygun filmleri izletmek için belli bir saat ve gün programlamalı ve buna uyulmalı.
-Elden geldiğince izletilecek şeyler daha önce anne-baba tarafından izlenilmiş olmalı.
-İzletilebilecek çizgi filmlerin batı yapımı olmamasına, yerel olanların da İslam’a aykırı olmamasına dikkat edilmeli.
-Peygamber hayatları ve dini içerikli çizgi filmler, 6-7 yaş sonrası daha iyi anlaşılabilir.
-9-10 yaştan itibaren haftanın belli günü veya dizi şeklinde olanlar için her akşam yarım saat, bir saat ailece izlenilecek güzel filmler seçilebilir. (Ashabı Kehf- Hz. Ömer- Hz. Meryem- Hz. Yusuf- Çağrı- Çöl Aslanı; Ömer Muhtar- Zehra’nın gözleri- Filistin’e veda- Hükümdar Peygamber)
-Allah’a imanı güçlendiren, düşünmeye sevk eden güzel belgeseller hep birlikte, Allah'a  hamd ederek, O'nu tesbih ederek izlenebilir.
-Sadece zararlı çizgi filmleri izletmemekle değil, onlara ait kalem, defter, kitap, kıyafet, oyuncak, yatak örtüsü gibi her türlü eşyayı almaktan da uzak durarak, çocuklarımızın kalplerine sevgilerinin girmesini önlemeli. Alternatif yapıştırmalar, kitaplar, masallar oluşturulmalı.
-Çocuklara peygamber ve önemli sahabe hayatları anlatılmalı, kahramanlarının bu örnek şahsiyetlerden olmasına yönlendirmeli.
-Çocuklarla beraber izlenilen veya kendi izledikleri çizgi film ve filmlerin olumlu olumsuz yönleri konuşulmalı, düzeltmeler yapılmalı, güzel örnekler ön plana çıkarılmalı.
(İlkokul sonrası ve gençlik dönemi)
 -Küçüklükten itibaren verilen Allah’ın her an bizimle olduğu, boş zaman geçirmeme bilinci, hatırlatma ve örnekliğimizle sürekli gündemde tutulmalı.
-Sanal sosyal ortamlar yerine toplu piknikler, programlar, haftalık, aylık arkadaşlarıyla bir araya gelme, beraber güzel vakit geçirme teşvik edilmeli.
-Kendi gayret ve hazırlıklarıyla arkadaşlarını evde ağırlama, beraber kitap okuma, ders yapma programları geliştirmeye teşvik etmeli.
-Yaşlarına göre sorumluluklarını artırmalı.
-Belirli konular vererek, interneti araştırma amaçlı kullandırmalı.
-İnternet ve bilgisayara her an ulaşabilecekleri ortamı sunmamalı. Kendi odalarına bilgisayar almamalı. Çok fonksiyonlu telefonlar yerine, almak gerektiğinde sadece iletişim ihtiyacını giderecek telefon almalı. Kendi kullandığımız telefonlarla örnekliğimizi göstermeli. (Sadece telefonda değil, her türlü alışverişte, yalnızca ihtiyacımız olan kısmı almamız gerektiğini göstermeli.)
-İnternette koruma programları kullanmalı. Her an yanlış yapabilecek olan insanın, çok kolay bir şekilde haramlara ulaşabileceği bir ortamda, daha zayıf ve tecrübesiz olan gençleri bu zor durumla baş başa bırakmamalı.
-İnternete girme süresi ve girilebilecek programları beraber belirlemeli ve ciddiyetle uygulamalı.
-Anne-baba ve büyükler, bilgisayar, internet ve programlarını iyi öğrenmeli, belli ölçülerde, kontrollü bir şekilde çocuklarına sundukları interneti iyi bildiklerini onlara da hissettirmeli ve gerektiğinde çocuklarının ahlak ve eğitimleri için onları takip etmeli, nerelere girdiklerini, neleri paylaştıklarını, nerelerde vakit geçirdiklerini öğrenmeli.
Bunlar ve benzeri çözümleri daha da çoğaltabiliriz. Herkesin kendi şartlarına, konumlarına göre alternatifleri, çözümleri farklı farklı da olabilir. Çocuk sayısı,  bulunulan ortam, annelerin kapasite ve becerileri, değişik yöntemler uygulamada etkendir.
Önemli olan, Rabbimiz’in rızası doğrultusunda, boş vermeden, tembellik yapmadan, gereksiz görmeden, önemseyerek, dikkate alarak çaba gösterip yorularak bir şeyler yapmaktır…
Eğitici çocuk masalları ve şiirleri yazan bir yazar, şöyle örnek veriyor kendi hayatındaki çabasından;
“Benim evde hâlâ televizyon yok. Üç tane de çocuğum var. Bir gün gerçekten televizyon almamı istediğinizde alacağım, dedim onlara. Eve girdiğimde “masal” dediğim zaman neredeyseler koşuyorlar. Sadece onlara anlattığım masallar var. Kitap okuyorlar, yazıyorlar. Hatta onlara telif ücreti veriyorum yayınlanmış gibi. Ben böyle bakıyorum. Bu benim yolum ama herkes böyle başka yollar deneyebilir. Denemek lazım şikâyetçiysek eğer…”
Evet, denemek lazım şikâyetçiysek eğer…
Çocuklarımızın gönülden Allah’a itaat eden, zihinleri, kalpleri, amelleri tertemiz mü’minlerden olmalarını istiyorsak,
Denemeye değer diyoruz, elimizden gelen her şeyi…

                                                               Raziye Nur Özköse


5 yorum:

  1. Selâmün aleyküm,

    Biraz daha konunun dışında ama yazıda ufak bir kısımda okuyunca sormak istedim. Kızıma elbise, yastık, yorgan alırken çizgi film karakteri, barbie tarzı görselli şeyler almamaya çalışıyorum.. Ama yine de sevimli bir penguen mesela ya da şirin bir suret olursa alabiliyorum.. Bunun oluru nedir peki? Çocukların elbiselerinden yattıkları nevresimlerden suretleri tamamen çıkartmak mı lazım? Yoksa bu tarz sevimli hayvanların bir zararı olmaz mı belli bir yasa kadar ?

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Raziye Nur Özköse29 Aralık 2014 14:12

      Aleykum selam kardeşim...
      Dikkatiniz ve hassasiyetiniz için Allah razı olsun.
      Şu an eskiye göre bilhassa kıyafette bir çok alternatif var elhamdulillah..
      Sevimli bir hayvan bile olsa, herkesin gündeminde, popüler olan, daha çok küçük yaşlarından itibaren çocuklarımızın kalplerine herkesin hayranlık duyduğuna hayranlık duymayı aşılayan, görüntüsü masum, ama arkasında bir çok tuzaklar barındıran herşeyden elimizden geldiğince uzak durmalıyız. Kız çocukları için çiçekli kıyafet, çanta ve benzeri eşyaları tercih etmek daha uygun olur diye düşünüyorum. Rabbim yardımcımız olsun...

      Sil
  2. Yazi için Allah razi olsun.Ama küçük bir eleştiri yapmadan geçemeyeceğim. Yaziyi sosyal paylaşım sitelerinde paylasirken farkettim.Görsel olarak çikan ilk küçük kiz resmi de yetiştirmek istediğimiz müslüman profiline uymuyor.İnsan aliskanliklarinin çocuğudur. Kiz evladini muslumanca giydirmeyen bir anne onu alistirdigi halin hesabini nasil verecek.Sonra nasil düzelmesini bekleyecek?

    YanıtlaSil
  3. anne aday adayı4 Ocak 2015 21:01

    Allah razı olsun Raziye abla. Ben de anne babalara bir tavsiyede bulunmak istiyorum. Evde kullanılan bilgisayar masa üstü olsun ve herkesin beraber oturduğu odada herkesin görebileceği bir açıda olsun. Çocukları zararlı yerlerden korumak için bu da çok güzel bir önlem...

    YanıtlaSil
  4. selamun aleykum

    YanıtlaSil